Als iemand thuis overlijdt, bel je als eerste de huisarts of de dienstdoende arts. Die stelt de dood officieel vast en geeft een verklaring van overlijden af. Daarna neem je contact op met een uitvaartondernemer, die het verdere proces van je overneemt. In dit artikel beantwoorden we de meest gestelde vragen over wat er praktisch en juridisch geregeld moet worden na een overlijden thuis.
Wie moet je als eerste bellen na een overlijden thuis?
Na een overlijden thuis bel je als eerste de huisarts of, buiten kantooruren, de huisartsenpost. De arts komt langs om het overlijden officieel vast te stellen en een verklaring van overlijden op te maken. Zonder deze verklaring kan er geen aangifte van overlijden worden gedaan en kan de uitvaart niet worden geregeld.
Zodra de arts de dood heeft vastgesteld, kun je contact opnemen met een uitvaartondernemer. Uitvaartondernemers zijn doorgaans dag en nacht bereikbaar, ook in het weekend. Je hoeft op dat moment nog geen definitieve keuzes te maken over de uitvaart. De eerste stap is simpelweg melden dat er iemand is overleden, zodat de uitvaartondernemer de situatie kan beoordelen en je kan begeleiden bij de stappen die volgen.
Familieleden en naasten hoef je niet meteen midden in de nacht te bellen. Dat kan ook de volgende ochtend, op een moment dat jij daar klaar voor bent.
Moet je de politie bellen als iemand thuis overlijdt?
In de meeste gevallen hoef je de politie niet te bellen als iemand thuis overlijdt. De huisarts handelt de melding af. Alleen wanneer er sprake is van een niet-natuurlijke dood, zoals een ongeluk, zelfdoding of wanneer de oorzaak onduidelijk is, schakelt de arts zelf de politie en een forensisch arts in.
Bij een verwacht overlijden, bijvoorbeeld na een lang ziekbed of bij iemand die onder palliatieve zorg stond, is de procedure eenvoudiger. De huisarts kent de situatie en kan direct een verklaring van overlijden afgeven. Bij twijfel over de doodsoorzaak is de arts verplicht dit te melden bij de gemeentelijk lijkschouwer, die vervolgens bepaalt of verder onderzoek nodig is.
Bel de politie dus alleen als er aanwijzingen zijn voor een misdrijf of als de omstandigheden van het overlijden onduidelijk of verdacht zijn.
In alle rust uw vragen bespreken
Bel, mail of vul het contactformulier in — wij nemen graag persoonlijk de tijd voor u.
Hoe lang mag een overledene thuis blijven liggen?
Een overledene mag in Nederland maximaal zes dagen thuis blijven liggen, te rekenen vanaf de dag van overlijden. Dit is wettelijk vastgelegd in de Wet op de lijkbezorging. In de praktijk vindt de begraving of crematie bij de meeste families binnen twee tot vier dagen plaats.
Als nabestaanden meer tijd nodig hebben voor afscheid, is het mogelijk om de overledene in een koelruimte bij een uitvaartondernemer of rouwcentrum te plaatsen. Thuis kan de overledene ook worden gekoeld met een koelmatras, wat het langer thuis opbaren mogelijk maakt. Sommige families kiezen er bewust voor om de overledene zo lang mogelijk thuis te houden, als onderdeel van een persoonlijk en intiem afscheidsritueel.
Overleg met de uitvaartondernemer over de mogelijkheden en de praktische omstandigheden in jouw situatie.
Wat regelt de uitvaartondernemer na een thuisoverlijden?
Een uitvaartondernemer neemt na een thuisoverlijden een groot deel van de praktische en administratieve taken over. Van het vervoer van de overledene tot het regelen van alle wettelijke formaliteiten: de uitvaartondernemer begeleidt nabestaanden stap voor stap door het hele proces.
Concreet regelt de uitvaartondernemer onder andere het volgende:
- Het ophalen en vervoeren van de overledene naar een rouwcentrum of koelruimte
- Het verzorgen en opbaren van de overledene
- Het doen van aangifte van overlijden bij de gemeente
- Het aanvragen van een origineel uittreksel van de akte van overlijden
- Het bespreken en vastleggen van de wensen voor de uitvaart
- Het opstellen van de rouwkaart en eventuele rouwadvertentie
- Het regelen van de begrafenis of crematie
- Het begeleiden van rouwbezoeken en de uitvaartplechtigheid
Naast deze taken biedt een goede uitvaartondernemer ook nazorg na de uitvaart, met informatie over gedenktekens, asbestemmingen en praktische adviezen voor de periode daarna. Het uitvaart regelen hoeft daarmee niet op jouw schouders te rusten.
Welke documenten heb je nodig na een overlijden thuis?
Na een overlijden thuis heb je een aantal documenten nodig om de uitvaart en de administratieve afhandeling te regelen. De uitvaartondernemer helpt je bij het verzamelen en aanvragen hiervan, maar het is handig om te weten welke papieren nodig zijn.
De belangrijkste documenten zijn:
- Verklaring van overlijden van de behandelend arts of lijkschouwer
- Identiteitsbewijs van de overledene (paspoort of identiteitskaart)
- Akte van overlijden, opgemaakt door de gemeente na aangifte
- Uittreksels van de akte van overlijden, nodig voor instanties zoals de bank, het pensioenfonds en de Belastingdienst
- Uitvaartverzekeringspolis, als de overledene verzekerd was
- Testament of wilsbeschikking, als die aanwezig is
De uitvaartondernemer doet namens jou aangifte van overlijden bij de gemeente en zorgt voor de benodigde uittreksels. Jij hoeft zelf alleen de identiteitsdocumenten en eventuele verzekeringspapieren aan te leveren.
Wat als er geen uitvaartverzekering is?
Als er geen uitvaartverzekering is, worden de kosten van de uitvaart betaald uit de nalatenschap van de overledene. Zijn er onvoldoende middelen in de nalatenschap, dan zijn de nabestaanden zelf verantwoordelijk voor de kosten. In uiterste gevallen kan de gemeente een sobere uitvaart regelen, maar dit is een laatste redmiddel.
De kosten van een uitvaart lopen uiteen, afhankelijk van de keuzes die worden gemaakt. Een eenvoudige crematie is aanzienlijk goedkoper dan een uitgebreide begrafenis met meerdere ceremoniële elementen. Bespreek met de uitvaartondernemer wat de mogelijkheden zijn binnen het beschikbare budget. Een betrouwbare uitvaartondernemer maakt altijd een transparant kostenoverzicht, zodat je precies weet waar je aan toe bent en geen verrassingen tegenkomt.
Weet je niet of de overledene een uitvaartverzekering had? Controleer dan de bankafschriften op regelmatige premiebetalingen, zoek in de administratie naar een polis, of neem contact op met de verzekeraar als je een naam weet. Het Verbond van Verzekeraars biedt ook een nabestaandenloket waar je kunt navragen of er een verzekering bekend is.
Hoe Biemans helpt na een overlijden thuis
Een overlijden thuis roept veel vragen op, en tegelijkertijd moet er in korte tijd veel geregeld worden. Biemans Uitvaartzorg staat nabestaanden in de regio Rotterdam en Capelle aan den IJssel bij in elk onderdeel van dit proces, van de eerste melding tot de nazorg na de uitvaart.
Wat Biemans voor je regelt:
- Dag en nacht bereikbaar voor het melden van een overlijden
- Persoonlijk gesprek over de wensen voor de uitvaart, thuis, in een rouwcentrum of via beeldbellen
- Aangifte van overlijden en alle wettelijke formaliteiten
- Transparant kostenoverzicht, zonder verborgen kosten
- Begeleiding bij begraven of cremeren, eenvoudig of uitgebreid
- Nazorg met adviezen over gedenktekens en asbestemmingen
Biemans is aangesloten bij het Keurmerk Uitvaartzorg en behaalt een score van 8,6 op Trustoo. Neem gerust contact op om te bespreken hoe Biemans jou en je naasten kan ondersteunen.