Na een overlijden moet je binnen drie werkdagen aangifte doen bij de gemeente waar de persoon is overleden. Dit is een wettelijke verplichting in Nederland. In dit artikel lees je precies wat er bij de gemeentelijke formaliteiten komt kijken, wie wat mag regelen, welke documenten je nodig hebt en welke instanties je daarna nog moet informeren.
Binnen welke termijn moet je een overlijden melden bij de gemeente?
Je bent wettelijk verplicht om een overlijden binnen drie werkdagen te melden bij de gemeente waar de persoon is overleden. Deze termijn gaat in op de dag van overlijden zelf. Zonder aangifte kan er geen toestemming worden gegeven voor begraving of crematie, dus het is een van de eerste stappen die gezet moeten worden.
In de praktijk wordt de aangifte vaak al op de dag van overlijden of de dag erna gedaan. Wanneer iemand in een ziekenhuis of verpleeghuis overlijdt, neemt de instelling soms een deel van de administratieve melding voor haar rekening. Toch blijft de formele aangifte bij de gemeente de verantwoordelijkheid van de nabestaanden of een gemachtigde partij zoals een uitvaartondernemer.
Wie mag aangifte van overlijden doen bij de gemeente?
Aangifte van overlijden mag worden gedaan door een nabestaande, maar ook door een gemachtigde persoon zoals een uitvaartondernemer. In Nederland is het gebruikelijk dat uitvaartondernemers deze taak overnemen, omdat zij dagelijks met de gemeentelijke procedures werken en precies weten welke documenten en stappen vereist zijn.
Als nabestaande kun je zelf aangifte doen als je dat wenst. Je gaat dan naar de afdeling Burgerzaken van de gemeente waar de overledene is gestorven. Het is verstandig om vooraf een afspraak te maken, zodat je niet onnodig lang hoeft te wachten op een al belastend moment. Veel nabestaanden kiezen er bewust voor om deze taak aan een uitvaartondernemer over te laten, zodat zij zich kunnen richten op het rouwproces.
In alle rust uw vragen bespreken
Bel, mail of vul het contactformulier in — wij nemen graag persoonlijk de tijd voor u.
Welke documenten heb je nodig voor de aangifte bij de gemeente?
Voor de aangifte van overlijden bij de gemeente heb je een aantal verplichte documenten nodig. Het gaat om de volgende stukken:
- De verklaring van overlijden, opgesteld en ondertekend door een arts
- Het identiteitsbewijs van de overledene, zoals een paspoort of identiteitskaart
- Het identiteitsbewijs van de aangever, de persoon die aangifte doet
- Eventueel een huwelijksakte of geboorteakte, afhankelijk van de situatie en de gemeente
De arts die het overlijden heeft vastgesteld, reikt de overlijdensverklaring uit. Dit is een medisch document en vormt de basis voor de verdere administratieve afhandeling. Zonder dit document kan de gemeente geen aangifte registreren en geen toestemming verlenen voor de begrafenis of crematie.
Wat is een overlijdensakte en hoeveel uittreksels heb je nodig?
Een overlijdensakte is het officiële document dat de gemeente opmaakt nadat aangifte is gedaan. Het bevestigt juridisch dat iemand is overleden en bevat gegevens zoals de naam, geboortedatum en het tijdstip van overlijden. De akte wordt ingeschreven in de registers van de Burgerlijke Stand en vormt de basis voor veel verdere administratieve handelingen.
Uittreksels van de overlijdensakte zijn gewaarmerkte kopieën die je bij verschillende instanties moet aanleveren. Hoeveel je er nodig hebt, verschilt per situatie, maar reken in de meeste gevallen op vijf tot tien uittreksels. Je hebt ze nodig voor onder andere:
- De bank of financiële instelling van de overledene
- De verzekeringsmaatschappij
- Het pensioenfonds of de werkgever
- De notaris bij de afwikkeling van de nalatenschap
- Buitenlandse instanties, als de overledene in het buitenland eigendommen of rechten had
Het is verstandig om meteen bij de aangifte voldoende uittreksels aan te vragen. Extra uittreksels later bijbestellen is mogelijk, maar kost tijd en soms ook geld.
Welke andere instanties moet je na de aangifte nog informeren?
Na de aangifte bij de gemeente zijn er nog diverse instanties die je moet informeren over het overlijden. De gemeente stuurt zelf automatisch een bericht naar de Basisregistratie Personen, maar de meeste andere organisaties moet je zelf benaderen.
Denk aan de volgende partijen:
- De bank: voor de bevriezing en afwikkeling van rekeningen
- Verzekeraars: voor levensverzekeringen, uitvaartverzekeringen en andere polissen
- De Sociale Verzekeringsbank (SVB): voor eventuele stopzetting van AOW of nabestaandenuitkering
- De Belastingdienst: voor de aangifte erfbelasting en het stopzetten van toeslagen
- Het pensioenfonds: voor de afwikkeling van pensioenrechten en partnerpensioen
- Woningcorporatie of verhuurder: als de overledene huurder was
- Abonnementen en lidmaatschappen: zoals telefoon, internet, tijdschriften en verenigingen
Dit is een omvangrijke lijst en het kan overweldigend aanvoelen om dit allemaal zelf bij te houden. Een uitvaartondernemer of een gespecialiseerde nazorgdienst kan je helpen om niets over het hoofd te zien.
Hoe helpt een uitvaartondernemer bij de gemeentelijke formaliteiten?
Een uitvaartondernemer neemt de gemeentelijke formaliteiten volledig uit handen, zodat nabestaanden zich kunnen richten op het afscheid en het rouwproces. Dat betekent concreet dat de uitvaartondernemer de aangifte van overlijden doet, de benodigde documenten verzamelt en de toestemming voor begraving of crematie regelt.
Bij Biemans Uitvaartzorg is dit een vast onderdeel van de begeleiding. Wat wij voor je regelen op administratief vlak:
- Aangifte van overlijden bij de gemeente
- Aanvragen van uittreksels van de overlijdensakte
- Regelen van alle wettelijke formaliteiten rondom begraving of crematie
- Transparant kostenoverzicht per mail of op papier
- Nazorgadvies over instanties die je nog moet informeren
Wij zijn dag en nacht bereikbaar, ook op het moment dat het overlijden zich voordoet. Of je nu kiest voor een uitgebreide uitvaart of een eenvoudige plechtigheid, elke uitvaart verdient dezelfde zorgvuldige aandacht. Wil je weten wat we voor jou kunnen betekenen? Neem dan vrijblijvend contact met ons op of lees meer over hoe wij een uitvaart regelen.